بسم الله الرحمن الرحيم
الســـلام عليكم ورحـمة الـله وبــركـــاتــــه. وبعد
 
 
Dadkoodeey Dabka Saareen Daalumiin Tigree Jecek Waaye

By:   Dr Ali Ahmed Hirabe   Email: Hirabe_a@hotmail.com 

Ra'yi
 January06/2008

Dadkoodeey Dabkasaarayeen, Daalumiin Amxaar jecel waaye, Dulmigeey Daadihiyaan, Dagaalka Ehel-kow Ku Farxaa, Doqomo Deeymo Galay Waaye, EE.... Haddaad Amxaar Dalka Keenteen   Nin Ka Damqaayaa Dalka Joogee, Soomaali   Waa  magaceey Muslim  Waa  asalkeey.
 
 
Waxaa socda gumaadii uu dadkiisa ku bilaabay 1978  Maquuste welina Ilaah ma garadsiin in uu ka shalaayo gumaadka balse waxaa uu ku faraxsan yahay in uu sii gumaado dhamaan kuwa eey bahwadaageen ee jabhadii SSDF,waxaad moodaa in uu colaada weli ku buufinaayo reer laascaanood iyo awor-wadaagta wada degen dhulka somaliland,haddii aad dib u fiiriso xiligii jabhadaha waxaa SSDF ku mideeysnaa Majeerteen oo kaliya halka dhulbahante iyo warsabgeli eey lahaayeen jabhadii USP oo uu hogaankeeda hayay Maxed Cabdi Xaashi oo xiligaan qoxooti ku ah USA kadib markii si xirfadeeysan looga qaaday doorashadii maamulkii Puntland,waayo Cade Musse iyo Abshir Musse ayaa isku-gu shubay codkii labadaa oo ka soo wada  jeedo hal beel halkaas oo eey Puntland isku rogtay in Puntland eey noqoto Majeerteenland,waayo waxaa shaki ku jirin in Jabhadii SND ( Ortoble iyo Leeyla-Kase)  iyo USP ( Dhulbahante iyo Warsangeli ) laga fogeeyay awooda dowlad goboleedka Puntland,xiligaan waxaa wanaagsan in reer laascaanood eey dib u fiiriyaan taariikhda foosha xun ee kala qeeybinta ee uu ku hayo Maquuste maantana damaciisa uu yahay in colaad laga dhex-abuuro dadka wallaalaha ah.Koleey Maxed Cabdi Xaashi wareeysigii ugu danbeeyay waxaa uu ku sheegay in Maquuste uu ahaa ninkii ka danbeeyay in lagaga adkaado doorashadii Puntland weligiisna uu diidanaa in dadka somaliyeed eey nabad iyo cadaalada ku wada-noolaadaan.OB: Dhageeyso Maxed Cabdi Xaashi www.afnugaal.com   sida Maquuste iyo Cade Muusse eey u wada shaqeeyaan iyo sida eey dalka u wada qeeybsadeen jabhadii SSDF xagaa iyo Puntland iyo mida Federaalka ah.
 
 
Sida oo kale Jabhadii USC oo aheey kuwii ugu dagaalka badnaa ayaa waxaa weli dadka gumaadaya kuwii iska soo hojeeday ee gumaaday reer Muqdisho,waxaa taasi weli eey ka muuqataa xasuuqa xamar ka socda oo eey hogaamiyaan Cabdi Qeeybdiid iyo Maxed Dheere oo ahaa kuwa marna isla jiray marna iska soo horjeeday gumaadka ugu foosha xumaana ka geeystay xamar,cidna kama qarsoona in eey taabac-sanaayeen xoogagii kala hogaaminayay Ceeydiid iyo Cali Mahdi kooxihii maanifeesto iyo maanokoobiyo,Qanyare,Cusmaan Caato iyo Muuse Suudi waxaa eey ahaayeen kuwa ka dhex dhashay labadaa xoog waxaana eey kala taabacsanaayeen Caydiid iyo Cali Mahd.
 
Xiligaan dhamaantood waxaa eey ka wada tirsan yihiin siyaasadna eey la wadaagaan Maquuste iyo Tigreega dalka ku soo duulay,waxaa eey ka wada simman yihiin gumaadka umada soomali,akhristow sow kuuma muuqato in dhamaantood xiligaan eey ku fashilmeen geedi socodka nabada iyo wada noolaanshaha umada in ka badan 17 sanno madaxooda  isku gumaadayay.  
Waxaa iga talo ah wallaalayaal:
1) Somaliyeey kuwii nakala qeeybiyay maanta waxaa eey u shaqeeyaan Tigree,cadowdii ugu foosha xumaa ee abid nala dagaalayay,waxaan heerkaa ku gaarnay kala qeeybsanaanta iyo cunfiga midaba midkale lagu buufiyay,waxaa la ogaaday xiligii Maxkamadaha in umada eey is raaci karto cunfiga ku dhexjirana laga saari karo,waxaa meel ka soo wada jeedsaday kuwii cadowga isku ahaa,waxeeyna aamineen in shareecada eey tahay mida kaliya eey umada ku wallaaloobi karto,nabada iyo cadaalada u horseedi karto in dalka uu dib ugu soo noqdo sidii hore.waxaa quman in aan diidno in somali eeyan aheeyn 4,5 iwm,sharcigii Imbagaati waxaa uu na barayaa in xabsiga lagu hayo cidii la doono,weli waxaa xabsiga ku jira gudoomiyii maxkamada sare sow cadaalo daro maahin,waxaa dhalinyarada somalia lagu xabisay Addis-Abbaba sow cadaalo daro maahin,Nuur.Cade oo ahaa xeer ilaaliyihii guud ee dowlada Siyaad Bare weli ma garan in eey xabsiyada Ethiopia iyo xabsiga Maquuste eey ugu xiran yihiin shacab somali ah,waxaan ku dhihi lahaa Cadaabta ayaad la galeeysaa Maquuste haddiii aad sidaan ku sii socoto,sharafkii iyo cisigii umada eey kuu haysay waa uu dhamaaday marba Maquuste haddii uu kuu yeer-inaayo waxwalba welina aad garan laŽdahay gumaadka,barakicinta iyo hadadaada joogtada ah ee uu Maquuste ku dhex hayo shacabka somalia.Maquuste iyo Tigreega yeey ku towbo seejin,waxaa quman in aad isaga tagto inta goori goortahay. 
 
2) Waa in aan ka xorownaa qabiilka,ruuxwalba oo somali ah waa in uu iska xoreeyaa qabiika uu ka dhashay asagoo fiirinaya kuwa hogaanka u haya xiligaan,waxaan rajeeynaa in Daarood  eey iska xoreeyaan Maquuste iyo Cade Muuse iyo kuwa ku jiro baarlamaanka federaalka oo ah kuwa kala qeeybiya umada soomali,waayo 1978 ilaa iyo maanta waxa dhalinyarada qoriga u dhiibaya waa ayaga,welina waxaa eey rabaan in dagaalka uu sii socdo,sida oo kale waxaa Hawiye looga fadhiyo in eey iska xoreeyaan kuwa baarlaamaanka ku jiro iyo Maxed dheer,Cabdi Qeeybdiid,Gacmadheere,waayo waa kuwa ilaa iyo 17 sanno gumaadayay dadka eey ka dhasheen iyo inta ku degaanka ah welina xiligaan Tigreega ku hogaaminayo in la sii gumaado inta macluusha iyo barakaca ku nool ee xamar iyo agagaarihiisa.
 
3) Taariikhda wax ka baro akhristow adiga oo dib u fiirinaya waxa eey nagu sameeyeen dagaal oogayaashii dalka ka hano qaaday 1978 ilaa iyo maanta 2008,waxaa cadaatay in eey ahaayeen isku hadaf dhamaantood,waxaana eey ka wada siman yihiin taageerida cadowga somalia,nin aan dadkiia soo gumadin kuma jiro,tolkooda waa Tigree toogashaase u danbeeyn.. 
 
Maquuste Amxaaro Diidimaa, Dastuurka Diinta Doonimaa, Ma Quuste Qaladkiisa Qaadamaa, Qaran Dhismahiisana Doonimaa,Nin Qalooc ku dhashay, Qarankaan dhismahiisa Qadamaa.
 
 
Dr.Ali.A.Hirabe                                Hirabe_a@hotmail.com

Xafiiska wararka caalamka iyo  soomaliya Calayaale Media Center calayaal@yahoo.de Webmaster@calayaale.com kalasoo xiriir.

webmaster@calayaale.com

 

_________________________________________________________